Historia Kanału Finow

FiK-Reg map en

Ponad 400 lat temu elektor brandenburski Jaoachim Fryderyk doszedł do wniosku, że miasto Berlin potrzebuje spławnego kanału łączącego je z Bałtykiem. W tym czasie rozwój handlu międzynarodowego spowalniany był poprzez bardzo zły stan dróg lądowych. Co zrobić, jeśli do dyspozycji ma się rzekę płynącą na północ (Hawela), a niedaleko od niej płynie równolegle Odra, u ujścia której położony jest port morski Szczecin? Do tego połowę trasy między obiema rzekami zajmuje mała rzeczka Finow, przepływająca przez tereny mocno zalesione i do tego obfitujące w glinę, które to materiały niezbędne są do budowy miasta?

F01

No cóż, najłatwiej wykopć kanał i połączyć nim obie rzeki. I taką właśnie decyzję podjął książę elektor w roku 1603. Ledwo co ukończony w roku 1620 kanał padł ofiarą Wojny Trzydziestoletniej i potrzeba było kolejnych 100 lat, zanim Fryderyk Wielki, Król Prus, nakazał odbudowę kanału.

F02

Spływ drewna, cegieł, mosiądzu i stali przyczynił się do szybkiego rozwoju kanału aż do osiągnięcia przez niego na początku XX wieku granicy przepustowości – obsługa ponad 100 statków dziennie wymagała całodobowej pracy przy 12 podwójnych śluzach. Korek na kanale był tak duży, że statki musiały czekać nawet do dwóch tygodni na przepływ.

F03

Tymczasem zapotrzebowanie na transport śródlądowy wciąż rosło i trzeba było wybudować nowy kanał łączący Odrę i Hawelę, który otwarty został w roku 1914. Zamiast 12 śluz różnicę wysokości między najwyższym punktem a poziomem Odry wynoszącą 36 metrów pokonywało się korzystając tylko z 4 śluz o wysokości 9 metrów. Postęp techniczny już wkrótce umożliwił wybudowanie podnośni statków w Niederfinow i całkowitą rezygnację z tychże śluz. Podnośnia w Niederfinow to obecnie fascynujący zabytek techniki, odwiedzany co roku przez kilkaset tysięcy turystów.

F04

Niestety, stary kanał Finow nie był już potrzebny do celów komercyjnych. Podwójne śluzy zostały zredukowane do pojedynczych. Obecnie tylko osoby uprawiające turystykę wodną z całego świata odkrywają ponownie jego urok i przeżywają dreszczyk emocji mając możliwość podróżowania po najstarszym w Niemczech, ciągle użytkowanym kanale.

F05

Tak więc cieszmy się kanałem Finow dopóki jest to możliwe. W każdej chwili pierwsza ze śluz może zostać zamknięta z powodów bezpieczeństwa i kanał nie będzie już spławny dla żadnego rodzaju statków z napędem silnikowym.
Jeśli zainteresowała Pańnstwa nasza opowieść to prosimy o kontakt pod adresem
unser-finowkanal@t-online.de

Hartmut Ginnow-Merkert
Prezes